Jesteś tutaj: Home » AKTUALNOŚCI » Regiony » Winnicki » Dzieje winnickiego cmentarza „za miastem”. Okres 1835-1917

Dzieje winnickiego cmentarza „za miastem”. Okres 1835-1917

Kościół Dominikanów w Winnicy. Wygląd w czasach ZSRS. Fot. Encyklopedia PWN

Łącznie w latach 1835-1914, z pominięciem, rzecz jasna, lat w przeciągu których brak ksiąg metrykalnych, w parafii winnickiej zmarło 11388 osób, z których 8442 osoby znalazło swoje miejsce ostatniego spoczynku na cmentarzu „za miastem”.

Średnio w parafii winnickiej umierało w tym okresie około 160 osób rocznie, z czego na cmentarzu „za miastem” (na terenie obecnego parku kultury w Winnicy) chowano 119 osób, czyli w przeliczeniu procentowym około 74%. Rzecz jasna, liczba zmarłych w poszczególnych latach nie była ta sama. Najwyższe wskaźniki śmiertelności były w latach 1848 i 1855, w których odnotowano wybuchy epidemii cholery. Wówczas umarło 303 i 337 osób odpowiednio, z czego 203 i 263 osoby pochowano na winnickim cmentarzu.

Najniższy wskaźnik śmiertelności na terenie parafii mamy w 1856 roku, następującego po roku, kiedy odnotowano najwięcej zgonów. Wówczas umarło 100 osób. Jeżeli chodzi o najmniejszą liczbę pochowanych na cmentarzu winnickim, to wynosi ona 74 osoby w 1895 roku. Jeżeli chodzi o procentowy udział pochowanych na cmentarzu „za miastem” wobec liczby zmarłych w parafii, to największy wskaźnik mamy dla roku 1911, stanowiący 91,66%, najmniejszy zaś dla roku 1895 – 59, 2%.

W okresie lat 1915-1917, jak zaznaczono powyżej, nie sposób prześledzić dokładnych danych o liczbie pochowanych na cmentarzu „za miastem”. W ciągu tych trzech lat w parafii winnickiej zmarło 875 osób. Największy wskaźnik mamy dla roku 1917 – 338 osób, który o jedną osobę przewyższa rok 1855, czyli jest największym dla całego okresu lat 1835-1917, w którym mamy dokładne dane o zmarłych w parafii winnickiej.

Mimo to, że w latach 1915-1917 w zapisach pogrzebowych pomijano zazwyczaj miejsce pochówku, podjęliśmy próbę obliczenia osób, które na pewno miałyby spocząć w Winnicy.

Dla roku 1915 mamy dokładne dane odnośnie pochowanych osób poza Winnicą. Ich liczba wynosi 39 osób. W samej Winnicy umarło 162 osoby, spośród 298 zmarłych w całej parafii. Zatem, możemy przypuścić, że co najmniej 54% od ogólnej liczby zmarłych spoczęło na winnickiej nekropolii. Największy zaś wskaźnik procentowy dla tego roku może stanowić 87%, jeżeli będziemy sądzić, że wszystkie osoby, w metrykach pogrzebowych których nie wskazano konkretnej miejscowości, zostały pochowane w Winnicy.

W 1916 roku w parafii winnickiej zmarło 239 osób. W przypadku 36 osób wskazano, że ich zwłoki złożono na cmentarzach w Biskupce, Telepeńkach, Jaroszówce, Chyżyńcach i Studenicy. W Winnicy wówczas zmarło 155 osób. Zatem, co najmniej 65% zmarłych pochowano na cmentarzu „za miastem”. Największy zaś wskaźnik procentowy dla osób, które spoczęły na tym cmentarzu w tym roku może sięgnąć 85%.

W ostatnim 1917 roku, dla którego mamy dokładne dane o liczbie zmarłych w parafii, swoją wędrówkę ziemską ukończyły, jak wspomniano nieco wcześniej, najwięcej osób – 338. W tym roku w żadnym z przypadków nie zaznaczono konkretnego miejsca pochówku. W samej Winnicy zmarło 240 osób. We wsiach, gdzie znajdowały się inne cmentarze parafialne, odnotowano 41 zgonów. Zatem, jeżeli założymy, że wszystkich zmarłych w Winnicy i poza wsiami, posiadającymi własne cmentarze, pochowano na cmentarzu winnickim, to wskaźnik procentowy może sięgnąć 88%. Najmniejszym on będzie, jeżeli sądzić, że w Winnicy pochowano jedynie osoby, zmarłe na terenie miasta, z pominięciem podmiejskich wsi, lecz i wówczas będzie on spory, wynosząc 71%.

Jeżeli dołączymy do liczby osób zmarłych w parafii winnickiej w okresie lat 1835-1914, liczbę z okresu 1915-1917, to wzrośnie ona do 12263 osób. Natomiast, liczba osób pochowanych na winnickiej nekropolii, po uwzględnieniu liczby osób zmarłych w trzyletnim okresie wojennym w samej Winnicy, dla całego okresu 1835-1917 wyniesie 8999 osób. Jeżeli zaś uwzględnimy największy możliwy wskaźnik pochówków, uważając za pochowanych w Winnicy wszystkie osoby, które umarły w miejscowościach, gdzie nie było cmentarzy, ta liczba może wzrosnąć do 9201 osób.

Warto przypomnieć, że te liczby dotyczą jedynie 71 lat, dla których zachowały się księgi metrykalne.

Walery Franczuk dla „Słowa Polskiego”, 08.10.17 r.

lp

Więcej na temat: Winnicki rzymsko-katolicki cmentarz „za miastem” ; Winnicki rzymsko-katolicki cmentarz „za miastem” – szkic historyczny: od początków do 1917 roku

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*

code